jagoda kamczacka

Jagoda kamczacka – Lonicera kamtschatica

Jagoda kamczacka to stosunkowo mało znana roślina jagodowa, która przywędrowała do Polski z dalekiej Azji. Jej owoce w kształcie owalnym mają kwaśno-słodki smak i duże wartości odżywcze. Małe wymagania uprawowe, duża mrozoodporność...

...oraz długowieczność to niezaprzeczalne zalety tej rośliny. Warto mieć w swoim ogródku, chociaż kilka krzewów tej rośliny.

Stanowisko

Wybierając miejsce do posadzenia jagody kamczackiej należy zwrócić uwagę na to, by było ono ciepłe i słoneczne. Roślina wchodzi bardzo szybko w okres wegetacji, ale nie trzeba obawiać się wiosennych przymrozków, które mogłyby powodować znaczne szkody podczas kwitnienia krzewów. Jagoda jest bardzo wytrzymała na niskie temperatury, nawet podczas kwitnienia. Ma też małe wymagania glebowe. Preferuje gleby lżejsze i przepuszczalne, nie lubi gleb zwięzłych i nazbyt wilgotnych. Wiciokrzew kamczacki, bo taka jest prawidłowa nazwa tej rośliny, jest długowieczny. Znane są plantacje zakładane ponad 20 lat temu, z których nadal zbiera się obfite plony. Tworzy krzewy o wysokości do dwóch metrów i tyleż szerokości. Owoce są mięsiste, wydłużone o fioletowoczarnej barwie, pokryte niebieskim, woskowym nalotem.

Podłoże

Jagoda kamczacka najlepiej udaje się na glebie lekkiej, przepuszczalnej, lekko kwaśnej. Optymalne pH to 6,0 – 6,5, chociaż toleruje też bardziej zasadowe podłoża. W amatorskiej uprawie, przed posadzeniem roślin warto wymieszać glebę z kwaśnym torfem. Torf miesza się z glebą w stosunku 1:1, na głębokość 30-40 cm, a posadzone krzewy ściółkuje starymi trocinami, korą sosnową lub kompostem z liści dębowych. Po kilku latach, pod krzewami już rosnącymi, zakwaszenie gleby można wykonać siarką, w kilku terminach, dając jednorazowe małe dawki, ponieważ aktywna chemicznie siarka może wywołać uszkodzenie korzeni.

Nawożenie

Wiciokrzew kamczacki należy do roślin sadowniczych o małych wymaganiach pokarmowych. Jak przy wszystkich roślinach jagodowych, można wiosną zastosować niewielką ilość nawozu azotowego (najlepiej siarczan amonowy, który jest fizjologicznie kwaśny). Nawozy potasowe i magnezowe stosujemy po zbiorze owoców, nieco wcześniej niż przy innych roślinach, bowiem jagoda kamczacka wchodzi wcześniej w okres wegetacji, ale również wcześniej rozpoczyna okres uśpienia. Już na początku września zaczyna tracić liście. Można także użyć nawozy specjalnie przeznaczone do borówki amerykańskiej i jest to wygodny i bezpieczny sposób nawożenia. W amatorskiej uprawie można używać obornik w pełni rozłożony i wymieszany z kwaśnym torfem, który może być użyty do ściółkowania krzewów.

Pielęgnacja

Pielęgnacja jagody kamczackiej polega na jej odchwaszczaniu, ściółkowaniu, cięciu i formowaniu. Jagoda źle znosi chwasty wokół siebie. Dlatego konieczne jest stałe utrzymywanie gleby w stanie odchwaszczonym. Aby zaoszczędzić sobie pracy można stosować agrowłókninę lub ściółkę organiczną. Ściółka stwarza naturalne i korzystne warunki wzrostu i owocowania. Dzięki ściółce krzewy rzadziej cierpią na brak wody i składników pokarmowych, chwasty zostają przytłumione. Rozkładająca się ściółka dostarcza roślinom łatwo przyswajalnych składników mineralnych i chroni glebę przed stratami wody. Ponadto ściółka utrzymuje temperaturę górnych warstw gleby w okresie wegetacji na równym poziomie, a zimą chroni system korzeniowy przed przemarznięciem. Dzięki ściółce odczyn gleby utrzymuje się przez długi czas na właściwym poziomie. Zalecane jest używanie do ściółkowania materiału już przekompostowanego ( trociny z drzew iglastych, kora sosnowa, torf kwaśny) i wzbogaconego nawozami azotowymi. Można stosować do tego celu mocznik, saletrę amonową lub siarczan amonowy. Najlepiej przygotować wszystko wiosną, z myślą o jesiennym ściółkowaniu. Należy zawsze pamiętać, że świeża ściółka stwarza doskonałe warunki do gnieżdżenia się myszy i nornic. Aby ustrzec się szkód spowodowanych przez gryzonie należy wyłożyć trutkę. Krzewy jagody kamczackiej w pierwszych latach rosną dość słabo, ale od czwartego, piątego roku zaczynają mocno się rozrastać. Na początku cięcie krzewów jest raczej kosmetyczne. Wycina się pędy uszkodzone, słabe. Później, co kilka lat wykonuje się cięcia mocniejsze, polegające na prześwietlaniu, czyli rozluźnianiu zagęszczonej korony. Krzew staje się bardziej przewiewny, co ogranicza występowanie chorób i poprawia jakość dojrzewających jagód. Zabieg ten ogranicza liczbę pąków kwiatowych i zmniejsza tendencję do nadmiernego owocowania. Owoce są większe i bardziej równomiernie dojrzewają na krzewie. Bardzo wczesną wiosną (do końca lutego) wycinamy martwe, uszkodzone i stare pędy. Lekko skracamy długopędy, aby pobudzić je do rozgałęziania.

Dojrzewanie i zbiór jagód

Większość odmian jagody kamczackiej dojrzewa w już na przełomie maja i czerwca, często wcześniej niż truskawki. Z jednego, rozrośniętego krzewu można zebrać do 2 kg owoców. Dojrzałe owoce mają piękne zabarwienie w postaci błękitnego nalotu na skórce i są w pełni aromatyczne. Owoce dojrzewają nierównomiernie. Podczas ciepłej i bezdeszczowej wiosny trzeba zadbać o dostateczną wilgotność podłoża, gdyż zbytnie wysuszenie gleby powoduje opadanie owoców. Owoce wiciokrzewu kamczackiego mają typowo deserowe przeznaczenie – do bezpośredniego spożycia, ciast, deserów. Ze względu na silne zabarwienie dodaje się jako dodatek do soków wieloowocowych, dżemów, galaretek, również do wyrobu nalewek. Są też dobrym surowcem do mrożenia.

Ochrona jagody kamczackiej

Jagoda kamczacka jest uważana za roślinę sadowniczą mało atakowaną przez szkodniki. Wrażliwsza jest na choroby grzybowe. Do sadzenia należy wybierać zdrowy materiał roślinny, z pędami zdrewniałymi, unikać nadmiernego zagęszczenia krzewów na plantacji, przestrzegać zasad odpowiedniego wyboru stanowiska i przygotowania podłoża. Chorobowo zmienione części roślin wycinać i trwale usunąć z ogrodu.

Tekst opracowano z wykorzystaniem literatury:

1. Borówka amerykańska, dr Kazinierz Pliszka , Wydawnictwo „działkowiec” Sp. z o.o., Warszawa 2002

2. strona internetowa: pl.wikipedia.org/wiki/Jagoda_kamczacka