hortensje ogrodowe

 Hortensje ogrodowe

 

Hortensja – Hydrangea

Hortensje należą do krzewów liściastych, które każdy powinien mieć w swoim ogrodzie. Mają w sobie jakąś niezaprzeczalną magię i urok, któremu bardzo trudno się oprzeć. Kwitną całe lato, aż do przymrozków. Kwiaty długo stoją we flakonie i są również dobrym materiałem do tworzenia suchych bukietów. Hortensje są odporne na choroby i szkodniki. Dość łatwe w uprawie i wieloletnie. W naszym gospodarstwie szkółkarskim w Starym Grabiążu uprawiamy hortensje ogrodowe i bukietowe. Różnią się one znacznie między sobą, chociaż wszystkie mają podobne wymagania, co do warunków uprawy.

Hortensja ogrodowa – Hydrangea macrophylla – tworzy zaokrąglone, gęste krzewy o wysokości do około 1,5 m. Liście są duże, mięsiste o intensywnym, zielonym kolorze - bardzo ozdobne. Mamy również odmiany, których liście mają czerwone zabarwienie. Najpiękniejsze są kwiaty – kuliste, duże, w różnych kolorach – niebieskie, czerwone, białe, różowe i dwukolorowe. Hortensję ogrodową trzeba zabezpieczać na zimę przed przemarznięciem. Latem dostarczać jej duże ilości wody, gdyż w pełnym słońcu szybko więdnie, zwłaszcza w donicach i traci na swojej atrakcyjności.

Hortensja bukietowa – Hydrangea paniculata – krzew o sztywno wyprostowanych pędach, osiągający w zależności od odmiany od 1,5 do 3 m wysokości. Kwiatostany stożkowe, białe, bardzo liczne, na jednorocznych pędach. Nowe odmiany w czasie przekwitania zmieniają kolor, najczęściej z białego na ciemno różowy. Liście eliptyczne, szorstkie, zielone. Hortensja bukietowa ma mniejsze wymagania glebowe i stanowiskowe. Dobrze znosi pełne nasłonecznienie i jest mało wrażliwa na choroby grzybowe. Mrozoodporność od dobrej do pełnej.

Hortensje w ogrodzie można wykorzystać do pojedynczych lub grupowych nasadzeń. Dobrze komponują się również z innymi roślinami liściastymi i iglastymi. Wszystko zależy od wielkości ogródka oraz fantazji i gustu ogrodnika. Hortensje ogrodowe można uprawiać w pojemniku i na zimę chować razem z donicą do piwnicy lub innego chłodnego miejsca, w którym roślina nie będzie narażona na przemarznięcie.

Stanowisko i gleba

Hortensje, podobnie jak róże, można uprawiać na terenie niemal całego ogrodu. Najlepszym stanowiskiem będzie wystawa umiarkowanie zacieniona lub słoneczna. W pełnym słońcu, w gorące i suche dni, trzeba dostarczyć tym roślinom większą ilość wody, bo są one wrażliwe na jej niedobór.

W przypadku hortensji ogrodowych wybrane miejsce powinno być osłonięte, aby maksymalnie uchronić krzew przed przemarznięciem pędów. Ma to zasadnicze znaczenie przy tej grupie hortensji, ponieważ wytwarzają one pąki kwiatowe na dwuletnich pędach. Jeżeli pędy przemarzną, krzew ładnie się regeneruje i wypuszcza silne, młode pędy, ale nie dochodzi do nawiązania pąków kwiatowych, co często rozczarowuje ogrodników i rezygnują z uprawy tej rośliny. Hortensja bukietowa kwitnie na pędach jednorocznych i nawet, jeżeli pędy przemarzną, to do kwitnienia i tak dochodzi.

Hortensja dobrze rośnie i obficie kwitnie na glebach żyznych, lekko kwaśnych i lekkich. Od kwasowości podłoża zależy intensywność koloru kwiatów hortensji ogrodowej, zwłaszcza tych o niebieskim zabarwieniu. Im gleba bardziej kwaśna, tym kolor niebieski bardziej intensywny. Przy odczynie bardziej obojętnym lub zasadowym kolor zmienia się na różowy, aż do czerwonego. Przy zbyt wysokim pH można obniżyć zasadowość gleby stosując nawożenie siarczanem amonowym, który jest nawozem fizjologiczne kwaśnym. Ponieważ hortensje bukietowe są znacznie bardziej tolerancyjne, odczyn gleby nie ma dla ich kwiatów większego znaczenia.

W każdym przypadku wskazane jest, aby do każdego typu ziemi pod hortensje dodać substancję organiczną w postaci przerobionego obornika lub kompostu. Substancja organiczna przyczynia się do tworzenia gruzełków, pomiędzy którymi powstają pory, co sprzyja utrzymaniu się równowagi powietrzno-wodnej w glebie. Także po posadzeniu, w kolejnych latach, należy uzupełniać zawartość substancji organicznej w glebie przez ściółkowanie powierzchni wokół i pomiędzy krzewami hortensji warstwą kompostu o grubości 10-15 cm. Każdej wiosny wskazane jest zastosować nawóz zawierający żelazo w formie chelatowej, wspomagający wytwarzanie chlorofilu w tkankach roślin.

Pielęgnacja hortensji ogrodowych 

Hortensje ogrodowe tworzą zwarte, niezbyt wysokie krzewy, na których w połowie lipca zaczynają rozwijać się duże, kuliste kwiatostany. Pod wpływem wiatru i deszczu mogą się one wyłamywać i wtedy nieocenioną pomocą służą estetyczne podpory. Od wiosny do jesieni trzeba zadbać o dostateczną wilgotność gleby, ponieważ ten rodzaj hortensji źle reaguje na przesuszenie. Nie należy jednak hortensji przelewać. Wiosenne dokarmienie nawozem wieloskładnikowym pomoże roślinom się zregenerować i wytworzyć pąki kwiatowe. Drugą dawkę nawozu podajemy w czasie kwitnienia, ale nie później niż do połowy sierpnia, aby nie „podpędzać” roślin na zimę. Niezdrewniałe pędy są znacznie bardziej wrażliwe na przemarzanie.

Jesienią trzeba zatroszczyć się o zabezpieczenie krzewów przed przemarznięciem. W tym celu, dolną część krzewu obsypujemy ziemią ogrodową, tworząc kopczyk o wysokości około 40 cm, tak jak przy różach. Cały krzew możemy obłożyć stroiszem z gałęzi świerkowych, albo zastosować zimową agrowłókninę do zabezpieczania roślin. Kwiatostany pozostawiamy na krzewie do zaschnięcia.

Wiosną, po ustaniu przymrozków delikatnie zdejmujemy materiały ochronne i rozgarniamy ziemię. Przemarznięte pędy przycinamy do żywego miejsca. Aby hortensja latem zakwitła, muszą pozostać dwuletnie, nieprzemarznięte pędy, które wydadzą po 3, 4 młode odrosty. Na tych pędach nawiążą się pąki kwiatowe. Wszystkie pędy, które wyjdą z ziemi nie wydadzą kwiatów, dopiero za rok.

Pielęgnacja hortensji bukietowych

Hortensje bukietowe są znacznie odporniejsze i mniej wymagające od hortensji ogrodowych. Tworzą dość duże, luźne krzewy, które obficie kwitną od lipca do pierwszych przymrozków. Pędy są sztywne i dobrze radzą sobie z utrzymaniem kwiatów na wierzchołkach pędów. Tylko najsilniej rosnące odmiany mogą wymagać zastosowania podpór. Hortensja bukietowa lubi słoneczne stanowiska i dobrze znosi okresy suszy, ale oczywiście za dostarczenie wody w takie upalne dni odwdzięczy się jeszcze piękniejszym kwitnieniem. Na zimę nie trzeba jej jakość szczególnie zabezpieczać. Odmiany bardziej wrażliwe można obsypać ziemią na wysokości około 30 cm. Kwiatostany pozostawiamy na krzewie do zaschnięcia. Cięcie pędów na jesień osłabiłoby roślinę i naraziło na większe przemarznięcia przez śwież rany.

Wiosną skraca się pędy hortensji bukietowej o mniej więcej połowę (przemarznięte do zdrowego miejsca). Warto również, co dwa, trzy lata wykonać cięcie prześwietlające, albo w razie potrzeby odmładzające. Skrócenie pędów o połowę mobilizuje roślinę do krzewienia się. Ponieważ hortensja bukietowa kwitnie na pędach jednorocznych, nawet mocne cięcie nie spowoduje braku kwiatów latem na krzewie. Po cięciu nawozimy hortensje nawozem wieloskładnikowym. Drugi raz poddajemy nawóz na początku kwitnienia, ale nie później niż w połowie sierpnia.

Tekst opracowano z wykorzystaniem literatury:

  1. Katalog roślin drzewa, krzewy, byliny, Agencja Promocji Zieleni Sp. z o.o., Warszawa